🆘 Wstrząs pourazowy – jak go rozpoznać i nie pomylić z omdleniem?

Monika Pawlas
24 gru 2025
2 minut(y) czytania

Wstrząs pourazowy czy omdlenie? Naucz się rozpoznawać zagrożenie życia

⚠️ Czym jest wstrząs pourazowy?

Wstrząs pourazowy (inaczej: wstrząs hipowolemiczny) to ostra, zagrażająca życiu reakcja organizmu na nagłą utratę dużej ilości krwi lub płynów ustrojowych. Prowadzi do niedotlenienia narządów, zaburzenia pracy serca i mózgu. Bez natychmiastowej pomocy może skończyć się śmiercią poszkodowanego.

🩸 Najczęstsze przyczyny wstrząsu pourazowego

🛠️ W warunkach pracy może dojść do wstrząsu w wyniku:

silnych urazów mechanicznych (wypadek przy maszynie, upadek z wysokości),
masywnego krwotoku zewnętrznego lub wewnętrznego,
oparzeń obejmujących duże powierzchnie ciała,
zmiażdżeń i amputacji kończyn,
odwodnienia i utraty elektrolitów (np. w pracy w wysokiej temperaturze).

🔍 Wstrząs a omdlenie – na czym polega różnica?

Cecha	Omdlenie	Wstrząs pourazowy
⏱️ Czas trwania	Krótkotrwałe (kilka–kilkanaście sek.)	Długotrwały, postępujący
💗 Tętno	Zwolnione lub prawidłowe	Szybkie i słabe (nitkowate)
🔻 Ciśnienie	Może być lekko obniżone	Znacząco obniżone
💬 Kontakt z poszkodowanym	Często odzyskiwany po kilku sekundach	Świadomość pogarsza się z czasem
🌡️ Skóra	Blada, chłodna	Bardzo blada, wilgotna, zimna, spocona
🩸 Utrata krwi	Zwykle brak	Obecna lub podejrzewana
⚠️ Stopień zagrożenia	Niski	Bardzo wysoki – stan zagrożenia życia

🧠 Objawy wstrząsu pourazowego – na co zwrócić uwagę?

🔴 Typowe objawy:

bladość skóry i sinienie ust,
potliwość zimnym potem,
szybki, słaby puls (słabo wyczuwalny),
przyspieszony oddech,
niepokój, lęk, pobudzenie,
nudności, zawroty głowy, zaburzenia świadomości,
spadek ciśnienia tętniczego,
drżenie ciała, uczucie zimna.

🆘 Jak udzielić pierwszej pomocy przy wstrząsie?

✅ Krok po kroku:

Zadbaj o własne bezpieczeństwo.
Wezwij pomoc – natychmiast zadzwoń na 112 / 999.
Ułóż poszkodowanego na plecach i unieś jego nogi (20–30 cm do góry), jeśli nie ma przeciwwskazań (np. uraz kręgosłupa).
Zatrzymaj krwawienie – załóż opatrunek uciskowy lub zastosuj opaskę, jeśli to konieczne.
Nie podawaj nic do picia ani jedzenia!
Zadbaj o komfort termiczny – okryj poszkodowanego kocem ratunkowym lub odzieżą.
Obserwuj oddech i stan świadomości – w razie zatrzymania krążenia, rozpocznij RKO.
Przekaż dokładne informacje ratownikom.

❌ Czego NIE robić?

🚫 nie sadzaj poszkodowanego,

🚫 nie pozwalaj mu chodzić,

🚫 nie zostawiaj go samego,

🚫 nie zakładaj opatrunków z waty lub materiałów zatrzymujących ciepło na rozległe oparzenia,

🚫 nie oceniaj stanu „na oko” – wstrząs może rozwijać się stopniowo.

🏢 Dlaczego temat jest ważny w miejscu pracy?

👉 Wypadki w zakładach pracy mogą prowadzić do masywnych urazów, a pierwsze minuty są kluczowe.

👉 Umiejętność odróżnienia omdlenia od wstrząsu pozwala na szybsze wdrożenie odpowiednich działań.

👉 Zespół przeszkolony z rozpoznawania objawów wstrząsu może uratować życie współpracownikowi.

📑 Podsumowanie

Wstrząs pourazowy to nagły stan zagrożenia życia – wymaga natychmiastowej reakcji.
Nie każdy, kto traci przytomność, po prostu „zemdlał” – obserwuj objawy i działaj natychmiast.
Różnica między omdleniem a wstrząsem może być subtelna – ale konsekwencje są ogromne.
Szkolenia BHP powinny obejmować symulacje rozpoznania wstrząsu i działania w jego przebiegu.

Masz pytania? Potrzebujesz pomocy w BHP?

📞 Skontaktuj się z nami – pomożemy Ci zadbać o każdego pracownika.

✉️ biuro@pawlas.eu

Więcej ciekawych informacji na naszym blog'u