top of page

🦴 Złamania, zwichnięcia, skręcenia

  • 1 kwi
  • 2 minut(y) czytania
Złamania, zwichnięcia, skręcenia
Złamania, zwichnięcia, skręcenia

Jak unieruchomić kończynę zanim przyjedzie pogotowie, żeby nie pogorszyć urazy


Upadek, poślizgnięcie, wypadek w pracy…I nagle ktoś mówi:

👉 „Chyba złamałem rękę.”

Co robi większość ludzi?

➡️ próbuje „sprawdzić”, poruszyć, nastawić…

To najgorsze, co można zrobić.

Ten artykuł pokaże Ci:

  • jak rozpoznać rodzaj urazu,

  • jak bezpiecznie unieruchomić kończynę,

  • czego absolutnie NIE robić,

  • kiedy wezwać pomoc.


🧠 ZŁAMANIA, ZWICHNIĘCIA, SKRĘCENIA – czym się różnią?


🦴 Złamania

  • przerwanie ciągłości kości

  • silny ból

  • deformacja kończyny

  • brak możliwości ruchu

👉 najpoważniejsze


🔄 Zwichnięcia

  • przemieszczenie kości w stawie

  • widoczna deformacja

  • bardzo silny ból

  • ograniczony ruch


🟡 Skręcenia

  • uszkodzenie więzadeł

  • obrzęk

  • ból przy ruchu

  • brak deformacji

👉 najczęstsze (np. kostka)


🚨 Kiedy podejrzewać poważny uraz?

  • silny ból

  • szybki obrzęk

  • zniekształcenie kończyny

  • brak możliwości ruchu

  • nienaturalne ustawienie

📌 Traktuj jak złamanie, jeśli masz wątpliwości.


🧠 NAJWAŻNIEJSZA ZASADA

👉 Nie ruszaj bez potrzeby. Unieruchom w zastanej pozycji.

Nie prostuj .Nie nastawiaj. Nie kombinuj.


🛠️ JAK UNIERUCHOMIĆ KOŃCZYNĘ – KROK PO KROKU


1️⃣ ZABEZPIECZ POSZKODOWANEGO

  • uspokój poszkodowanego

  • posadź go lub połóż

  • ogranicz ruch uszkodzonej kończyny


2️⃣ UNIERUCHOM DWIE STRONY URAZU

👉 Zawsze:

  • staw powyżej lub kość powyżej (uraz stawu)

  • staw poniżej urazu lub kość poniżej (uraz stawu)

📌 To kluczowa zasada.


3️⃣ UŻYJ TEGO, CO MASZ POD RĘKĄ

Możesz użyć:

  • deski

  • kijka

  • kartonu

  • gazety zwiniętej w rulon

  • plecaka

👉 improwizacja ratuje sytuację


4️⃣ PRZYTWIERDŹ UNIERUCHOMIENIE

  • bandaż

  • chusta

  • pasek

  • kawałek materiału

📌 NIE za ciasno (sprawdź krążenie!)


🦾 Unieruchomienie ręki

✔️ ręka przy ciele

✔️ użyj chusty trójkątnej

✔️ dłoń lekko wyżej niż łokieć


🦵 Unieruchomienie nogi

✔️ możesz przywiązać chorą nogę do zdrowej

✔️ użyj sztywnego elementu (np. deski, kija)

✔️ unieruchom całą kończynę


🧊 CO Z OBRZĘKIEM I BÓLEM?

👉 Stosuj zasadę:

🧊 CHŁODZENIE (jeśli brak przeciwwskazań)

  • zimny okład przez materiał

  • 10–15 minut

❌ nie przykładaj lodu bezpośrednio do skóry


🚑 KIEDY WEZWAĆ POGOTOWIE?

Zawsze, gdy:

  • podejrzewasz złamanie

  • kończyna jest zdeformowana

  • poszkodowany nie może się poruszać

  • występuje silny ból

  • uraz dotyczy kręgosłupa

📞 112


⚠️ SZCZEGÓLNIE NIEBEZPIECZNE – ZŁAMANIE OTWARTE

Objawy:

  • rana

  • widoczna kość

  • krwawienie

👉 postępowanie:

  • zatamuj krwawienie

  • nie nastawiaj

  • zabezpiecz jałowym opatrunkiem

  • unieruchom

  • natychmiast 112


❌ NAJCZĘSTSZE BŁĘDY

❌ nastawianie kończyny

❌ poruszanie „żeby sprawdzić”

❌ brak unieruchomienia

❌ zbyt ciasne bandażowanie

❌ ignorowanie bólu


👷 URAZY W PRACY – DLACZEGO TO CZĘSTE?

Najczęstsze przyczyny:

  • upadki

  • poślizgnięcia

  • przenoszenie ciężarów

  • praca na wysokości

📌 Dlatego pierwsza pomoc to nie teoria — to realna potrzeba.


🎯 PODSUMOWANIE – ZAPAMIĘTAJ

👉 nie ruszaj uszkodzonej kończyny

👉 unieruchom w zastanej pozycji

👉 zabezpiecz dwa stawy

👉 nie nastawiaj

👉 wezwij pomoc


🧠 Dlaczego to takie ważne?

Źle zabezpieczone złamania, zwichnięcia, skręcenia mogą:

  • pogłębić uraz

  • uszkodzić nerwy i naczynia

  • wydłużyć leczenie

👉 Dobra pierwsza pomoc = mniej powikłań


Masz pytania? Potrzebujesz pomocy w BHP?


 📞 Skontaktuj się z nami – pomożemy Ci zadbać o każdego pracownika.


 Więcej ciekawych informacji na naszym blog'u

 PAWLAS BHP - Monika Łobień - Pawlas Consulting 2025
bottom of page